SPACE Update : การประยุกต์ใช้ข้อมูลจาก THEOS-2 เพื่อจัดการปัญหาโลจิสติกส์ทางการเกษตรและวิกฤติขาดแคลนอาหารโลก

สถานการณ์โรคระบาดโควิด-19 ส่งผลกระทบกับอุตสาหกรรมโลจิสติกส์ขนส่งผลิตภัณฑ์ทางการเกษตรทั่วโลกเลยทีเดียว และยังทำให้บางประเทศออกประกาศงดส่งออกสินค้า ทำให้ราคาสินค้าต่าง ๆ รวมถึงราคาสินค้าทางการเกษตรเพิ่มสูงขึ้น นี่อาจเป็นโอกาสที่ไทยจะนำข้อมูลจากดาวเทียม THEOS-2 มาเป็นส่วนหนึ่งที่ช่วยแก้ไขและบรรเทาปัญหานี้

แต่เดิม ข้อมูลเชิงพื้นที่จากดาวเทียมช่วยให้ภาคการเกษตร สามารถติดตามและคาดการณ์ข้อมูลการเพาะปลูกพืชได้เป็นรายปี แต่เมื่อ THEOS-2 ขึ้นสู่วงโคจรและใช้งานจริง ข้อมูลพื้นที่เพาะปลูกพืชเศรษฐกิจ เช่น ข้าว อ้อย มันสำปะหลัง ข้าวโพด จะยกระดับมากขึ้น จากรายปีมาเป็น รายเดือน รายสัปดาห์ หรือในอดีตที่มองเห็นเป็นภาพรวมระดับประเทศ ภูมิภาค จังหวัด อำเภอ จะเห็นชัดขึ้นเป็นระดับรายแปลง ซึ่งช่วยอำนวยความสะดวกให้หน่วยงานรัฐและเอกชนสามารถคาดการณ์ผลผลิต รวมถึงการวางแผนจัดส่งอะไหล่เครื่องยนต์ให้เกษตรกรมีอะไหล่พร้อมเปลี่ยนได้ทันช่วงระยะเวลาเก็บเกี่ยวพืชผล

นอกจากนี้ ระบบเซ็นเซอร์ (กล้อง) ที่ติดอยู่บนดาวเทียม THEOS-2 สามารถบันทึกข้อมูลช่วงคลื่นอินฟาเรดใกล้ ซึ่งตาเปล่าของมนุษย์ไม่สามารถมองเห็นได้ สามารถนำไปวิเคราะห์การขาดสารอาหารของพืช ซึ่งข้อมูลตรงนี้จะทำให้หน่วยงานรัฐส่งเจ้าหน้าที่มาช่วยดูแลปัญหา และหน่วยงานเอกชนจัดการขนส่งปุ๋ยที่เพิ่มสารอาหารที่พืชขาดได้อย่างทันท่วงที โดยเฉพาะก่อนที่พืชจะตาย

ข้อมูลจากดาวเทียม THEOS-2 จึงไม่ได้แค่แสดงผลหรือวิเคราะห์ข้อเก็บข้อมูลเชิงสถิติตัวเลขเท่านั้น แต่ยังช่วยจัดการโลจิสติกส์เพื่อให้ห่วงโซ่อุปสงค์-อุปทานการผลิตทั้งของประเทศและของโลกให้ดำเนินการต่อไปได้

นอกจากเป็นประโยชน์กับประเทศเราแล้ว ยังส่งต่อไปถึงโลกด้วย ในยุคที่แต่ละประเทศมองหาที่ทางในฐานะประชากรโลก เทคโนโลยีอวกาศอย่าง THEOS-2 อาจเป็นกุญแจสำคัญให้ไทยเป็นที่รู้จักในระดับโลกในอีกแง่มุมหนึ่งก็เป็นได้ครับ

ขอบคุณข้อมูลจาก คุณเอกราช ปรีชาชน นักภูมิสารสนเทศชำนาญการพิเศษ ฝ่ายเศรษฐกิจการเกษตรและภูมิสังคม GISTDA