ประชาสัมพันธ์
ทำไมคนไทยต้องสนใจอวกาศ? เจาะลึกอุตสาหกรรมมูลค่าล้านล้านบาท ที่กำลังเติบโตอย่างต่อเนื่อง
ทำไมคนไทยต้องสนใจอวกาศ? เจาะลึกอุตสาหกรรมมูลค่าล้านล้านบาท ที่กำลังเติบโตอย่างต่อเนื่อง
เมื่อเรามองขึ้นไปบนท้องฟ้ายามราตรี บางคนก็อาจจะคิดถึงเรื่องราวของการสำรวจอวกาศ หรือความมหัศจรรย์ของจักรวาล แต่สำหรับบางคนแล้วอวกาศนั้นคือโอกาส เพราะอวกาศนั้นได้กลายเป็นสมรภูมิการแข่งขันระหว่างบริษัทภาคเอกชนต่าง ๆ มากมายทั่วโลกในช่วงไม่กี่ทศวรรษที่ผ่านมา หาใช่สมรภูมิระหว่างประเทศมหาอำนาจเพียงอย่างเดียวอีกต่อไป ซึ่งมีทั้งธุรกิจการบริการจรวดขนส่งดาวเทียม บริการอินเตอร์เน็ตดาวเทียมความเร็วสูง ธุรกิจการท่องเที่ยวอวกาศ ตลอดไปจนถึงอุตสาหกรรมเหมืองแร่บนดวงจันทร์และดาวเคราะห์น้อย เป็นต้น
หากมองย้อนกลับไปในปี 2010 เห็นว่ามูลค่าของอุตสหกรรมอวกาศนั้นอยู่ที่ประมาณ 276,000 ล้านดอลล่าร์ ก่อนที่จะพุ่งขึ้นไปถึง 660,000 ล้านดอลล่าร์สหรัฐในปี 2023 และ คาดการณ์ว่ามูลค่าจะทะยานไปแตะ 1,800,000 ล้านดอลล่าร์สหรัฐ (576,000,000 ล้านบาท) ในปี 2035 หรือพูดอีกนัยนึงได้ว่าตลาดอุตสาหกรรมอวกาศนั้นเติบโตปีละ 9% โดยเฉลี่ย ตามการคาดการณ์ของสภาเศรษฐกิจโลก (World Economic Forum) ซึ่งมีศักยภาพที่จะตีคู่ขึ้นมาเทียบเท่ากับอุตสาหกรรมเซมิคอนดัคเตอร์ได้ไม่ยากในอนาคตอันใกล้
โดยปัจจัยสำคัญที่เร่งให้อุตสาหกรรมอวกาศเติบโตอย่างรวดเร็วนั้นคือการพัฒนาจรวดที่สามารถนำกลับมาใหม่ได้สำเร็จ นำโดยบริษัทเอกชนสัญชาติสหรัฐฯอย่างสเปซเอ็กซ์ (SpaceX) ในปี 2015 ซึ่งได้ทำให้ต้นทุนการขนส่งสัมภาระและดาวเทียมไปอวกาศลดลงอย่างมหาศาล จากเดิมช่วงระหว่างปี 1970 ถึง 2000 ที่ค่าใช้จ่ายในการขนส่งอยู่ที่ประมาณ 18,500 ดอลล่าร์สหรัฐต่อ 1 กิโลกรัมสู่วงโคจรระดับต่ำของโลก เป็น 2,720 ดอลล่าร์สหรัฐแทน และราคาก็อาจลดต่ำลงไปได้อีกถึง 500 ดอลล่าร์ต่อกิโลกรัมภายในทศวรรษถัดไป
เมื่อต้นทุนการขนส่งสัมภาระไปอวกาศลดต่ำลงแล้ว องค์กรต่าง ๆ ก็เริ่มมองเห็นโอกาสด้านธุรกิจอินเตอร์เน็ตดาวเทียมความเร็วสูงมากขึ้น เนื่องจากธุรกิจอินเตอร์เน็ตดาวเทียมนั้นมีความจำเป็นต้องอาศัยการขนส่งเครือข่ายฝูงดาวเทียมหลายร้อยไปจนถึงหลายหมื่นดวงขึ้นไปประจำการบนวงโคจรระดับต่ำของโลก
โดยธุรกิจอินเตอร์เน็ตดาวเทียมความเร็วสูงนั้นเป็นภาคธุรกิจที่เข้ามากินสัดส่วนมากที่สุดในอุตสาหกรรมอวกาศในปัจจุบัน ตามความต้องการอินเตอร์เน็ตที่กำลังเติบโตขึ้นอย่างต่อเนื่องในประเทศกำลังพัฒนาทั่วทุกมุมโลก ประกอบกับความนิยมของบริการอินเตอร์เน็ตแบบอันลิมิตบนเครื่องบินโดยสาร ซึ่งประเทศไทยนั้นก็มีบริษัทมิวสเปซ (Mu Space) ที่ได้สิทธิ์จัดจำหน่ายสัญญาณอินเทอร์เน็ตผ่านดาวเทียมภายได้เครือข่ายดาวเทียมวันเว็บ (One Web) ของสหราชอาณาจักร การขยายตัวของภาคธุรกิจนี้จึงได้ส่งผลให้ในปี 2023 นั้นมีดาวเทียมมากถึง 7,560 ดวง ประจำการอยู่บนวงโคจรโลก ในขณะที่ในปี 2010 กลับมีดาวเทียมเพียงแค่ 958 ดวงเท่านั้น
ส่วนธุรกิจดาวเทียมสำรวจโลกนั้นก็มีมูลค่าเพิ่มตามธุรกิจอินเตอเน็ตดาวเทียมความเร็วสูงมาอยู่ไม่ห่าง เดิมทีดาวเทียมสำรวจโลกที่ไว้ให้สังเกตการณ์ความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นบนพื้นดินและสภาพอากาศนั้นค่อนข้างมีการใช้งานที่จำกัดและไม่หลากหลายเท่าที่ควร เช่น การค้นหาทรัพยากรสินแร่ หรือ การสอดแนมทางการทหาร
อย่างไรก็ตามการเข้ามาของ AI นั้นในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมานั้นได้ช่วยให้การประมวลผลข้อมูลขนาดใหญ่ได้ง่ายและรวดเร็วมากขึ้น ดาวเทียมสำรวจโลกจึงสามารถเข้ามาช่วยสนับสนุนอุตสาหกรรมภาคเกษตรกรรมที่ต้องอาศัยความแม่นยำในการพยากรณ์สภาพอากาศในระดับรายชั่วโมงได้ สำหรับประเทศไทยเองเราก็มีดาวเทียม THEOS-2 ซึ่งเป็นดาวเทียมสำรวจโลกที่มีความละเอียดสูงไว้ใช้เช่นกัน
นอกเหนือจากภาคธุรกิจที่เกี่ยวกับบริการการขนส่งสัมภาระขึ้นไปสู่อวกาศกับดาวเทียมแล้ว ภาคการท่องเที่ยวอวกาศที่อาจดูเหมือนหลุดมาจากภาพยนตร์ไซไฟ ก็เป็นอีกหนึ่งเทรนด์นี่น่าจับตามองเป็นอย่างยิ่ง ซึ่งได้เติบโตจนมีมูลค่าเกือบ 20,000 ล้านดอลล่าร์สหรัฐแล้ว ทั้งภายในคริสตทศวรรษที่ 2020 เพียงทศวรรษเดียวก็มีคนธรรมดากว่า 40 คนได้จ่ายเงินซื้อบัตรโดยสารเดินทางไปยังอวกาศ ผ่านบริษัทชื่อดังอย่าง Blue Origin และ Virgin Galactic แล้ว
ตัวอย่างการเติบโตอย่างรวดเร็วของอุตสาหกรรมอวกาศที่ได้ยกมานี้นี้ไม่เพียงแต่สะท้อนถึงการพัฒนาเทคโนโลยีอวกาศขั้นสูงของมนุษย์ แต่ยังสะท้อนถึงความช่างสงสัย และความตั้งมั่นที่อยู่ในธรรมชาติของมนุษย์ที่จะสำรวจอวกาศอีกด้วย สังเกตได้จากงานวิจัยของสภาเศรษฐกิจโลกที่ได้บอกด้วยว่าในอีกไม่กี่ปีข้างหน้านี้ ธุรกิจการทำเหมืองแร่บนดวงจันทร์และดาวเคราะห์น้อย พร้อมกับธุรกิจก่อสร้างระบบสาธารณูปโภคนอกโลกต่าง ๆ ก็จะเริ่มตามมา เนื่องจากเทคโนโลยีจะเหล่านี้เป็นพื้นฐานปูทางเข้าสู่เป้าหมายการตั้งถิ่นฐานระยะยาวบนดวงจันทร์ที่ชาติที่เป็นผู้นำด้านเทคโนโลยีอวกาศต่าง ๆ ได้ตั้งไว้
โดยประเทศไทยนั้นเริ่มเข้าไปเป็นหนึ่งในผู้เล่นหลักของวงการอวกาศโลกผ่านความร่วมมือพัฒนาโครงการสร้างสถานีวิจัยบนดวงจันทร์ที่เรียกว่า International Lunar Research Station หรือ ILRS กับประเทศจีนและชาติพันธมิตรอื่น ๆ ตั้งแต่เดือนเมษายน ปี 2024 ที่ผ่านมาเพื่อศึกษาพัฒนาองค์ความรู้และนวัตกรรมใหม่ ๆ เกี่ยวกับการสำรวจอวกาศ
ในขณะเดียวกันประเทศไทยก็ไม่ลืมที่จะลงทุนกับธุรกิจภาคการผลิตดาวเทียมภายในประเทศ เช่น การผลิตชิ้นส่วนดาวเทียมเพื่อติดตั้งบนตัวดาวเทียม THEOS-2A จากผู้ประกอบการในไทย ซึ่งเป็นการส่งเสริมให้ผู้ประกอบการในไทยได้เข้ามามีส่วนร่วมและเป็นส่วนหนึ่งของ Space Value Chain ประกอบกับการวางรากฐานให้ประเทศไทยมีศูนย์ประกอบและทดสอบดาวเทียมเอง เป็นอีกหนึ่งการสร้างศักยภาพและความเข้มเเข็งการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานด้านเทคโนโลยีอวกาศ ลดการพึ่งพาจากต่างประเทศ และสามารถให้บริการกับประเทศอื่น ๆ ได้ ทั้งยังมีการส่งเสริมการพัฒนากำลังคนต่อยอดการพัฒนาอุตสาหกรรมเกี่ยวเนื่องกับอวกาศอีกด้วย เพื่อรองรับเศรษฐกิจอวกาศที่กำลังเติบโตอย่างต่อเนื่อง
อ้างอิง :
https://www.weforum.org/publications/space-the-1-8-trillion-opportunity-for-global-economic-growth/
https://ourworldindata.org/grapher/cost-space-launches-low-earth-orbit
แสดงความคิดเห็น